Categorie: Column

Geplaatst op

Don’t Stop ’Til You Get Enough

De afgelopen maanden zijn de rechten van de UEFA Champions League, Europa League en Conference League voor de periode 2027-2031 verkocht in de meeste Europese markten.  Er zijn nogal wat veranderingen. De afgelopen 35 jaar werd de verkoop van media- en sponsorrechten door het Zwitserse bureau TEAM Marketing gedaan in opdracht van UEFA. De opdracht voor de nieuwe cyclus is gegund aan het Amerikaanse bureau Relevent Football Partners, dat namens UC3 optreedt, een joint venture van UEFA en EFC, het collectief van ruim driehonderd Europese voetbalclubs. En met succes. Relevent wist een stijging van de media-inkomsten te realiseren van meer dan 40%.

Ook op het gebied van sponsoring is er sprake van een forse groei: in totaal komt er €1 miljard aan opbrengsten bij. De commerciële architectuur is anders van opzet, met vier hoofdsponsors als fundament. Na 33 jaar neemt Heineken, dat in 1994 begon met Amstel, afscheid. AB InBev wordt vanaf seizoen 2027/2028 de nieuwe biersponsor. Pepsi/Lays en Bet365 verlengen hun bestaande partnerships, terwijl Alibaba als nieuwe hoofdsponsor instapt. 

Op mediagebied zijn er eveneens opvallende nieuwkomers. Paramount+ heeft rechten verworven in het Verenigd Koninkrijk, Ierland en Duitsland. Slechts in vijf Europese markten zijn de rechten exclusief toegekend. In Spanje (Telefónica), Frankrijk (Canal+) en Nederland (Ziggo Sport) wisten de huidige rechtenhouders hun positie te behouden. Ook in België (Canal+) en Zweden (Disney+) is er vanaf seizoen 2027/2028 één aanbieder. In de meeste landen worden de rechten verdeeld over meerdere mediapartijen, zoals in het Verenigd Koninkrijk, waar naast Paramount+ ook Sky Sports, Amazon Prime en BBC een pakket hebben bemachtigd. 

Het opsplitsen van mediarechten is een beproefde manier om inkomsten te maximaliseren. Voor consumenten is het minder aantrekkelijk: zij moeten zoeken en betalen bij de verschillende aanbieders om hun favoriete sport te kunnen volgen. De extreme vorm hiervan vind je in de Verenigde Staten. De wedstrijden van de New York Yankees – 162 in het reguliere seizoen, exclusief play-offs – worden door tien verschillende mediapartijen uitgezonden. Wie in de VS álle wedstrijden wil zien, heeft abonnementen nodig op onder meer YES Network, Amazon Prime Video, Netflix, Fox, Apple TV+, Peacock en ESPN+. De totale abonnementskosten lopen op tot zo’n 800 dollar per seizoen. Genoeg is blijkbaar nooit genoeg, maar wat vraagt deze versnippering van de fans? 

Voor Nederland is dit extreme scenario onwaarschijnlijk vanwege de schaal van onze markt. Hoe ziet onze toekomst er dan wel uit? De concurrentie is en blijft hevig; internationale spelers zijn bereid fors te investeren in met name premium sport(entertainment)rechten met als doel een positie te veroveren. Over vijf jaar breekt een nieuwe fase aan. Zoals in andere industrieën die exponentieel groeien, zal de combinatie van enorme concurrentie en deels verlieslatende investeringen leiden tot consolidatie: fusies, overnames, vergaande samenwerkingen en ook het verdwijnen van spelers. Wie dat zullen zijn, is lastig te voorspellen. Wat dit voor de consument betekent, is minder moeilijk. 

Deze column is verschenen in Broadcast Magazine, 1 juli 2026.

Geplaatst op

As It Was

We hebben het eerder gezien: veranderingen in de mediawereld die ons dwingen om oude kaders opnieuw te bekijken. Wat betekent de Open Net-verplichting nog in een tijd waarin mediaconsumptie grotendeels digitaal is? Hoe definiëren we bereik als algoritmes bepalen wat zichtbaar is? Welke waarde, welke currency hoort bij dat bereik? En wie bewaakt het intellectuele eigendom van diegenen die de content produceren waarop anderen voortbouwen?

De ontwikkelingen gaan zó snel dat wetgevers en toezichthouders het nauwelijks kunnen bijbenen. Niet uit onwil, maar omdat het vrijwel onmogelijk is te voorzien wat nieuwe technologieën teweegbrengen. Er worden stappen gezet. De lopende evaluatie van de Audiovisuele Mediadienstenrichtlijn focust onder meer op een eerlijker speelveld tussen traditionele en nieuwe digitale spelers. Er zijn regelingen gekomen die tot doel hebben de redactionele onafhankelijkheid en het ongeoorloofd gebruik van data te beschermen. Maar we werken ook nog steeds met regels uit een tijd waarin lineaire televisie het uitgangspunt was.

Neem de Flitsenregeling. Die is ooit bedacht om de toegankelijkheid van nieuws te waarborgen: nieuwszenders mogen korte fragmenten gebruiken uit evenementenverslaggeving van anderen, zodat belangrijke nieuwsfeiten niet achter betaalmuren verdwijnen. Dat uitgangspunt is waardevol. Maar de manier waarop de regeling nu uitpakt in het sportdomein, laat zien dat het systeem scheef is gegroeid.

Een nieuwszender kan beelden opvragen van een volledig sportevenement, een Champions League wedstrijd bijvoorbeeld, en daar maximaal 90 seconden uit gebruiken, als een soort van mini-samenvatting, tegen betaling van slechts €250. Dat bedrag staat in geen verhouding tot de waarde van deze content, maar dat is niet eens het kernpunt. De vraag is: wie bepaalt wat nieuwswaarde heeft? Zijn flitsen van Manchester City tegen Real Madrid echt van groot maatschappelijk belang? En als we dat aannemen, is 90 seconden dan niet veel te lang voor wat “nieuws” heet te zijn? Bovendien: hoort bij dat gebruiksrecht niet een marktconforme vergoeding?

Sport is bij uitstek het terrein waar economische waarde, publieke beleving en journalistieke vrijheid samenkomen. Juist daar zie je dat een regeling bedoeld voor korte nieuwsitems, nu wordt gebruikt als goedkoop substituut voor rechten waar miljoenen voor worden betaald. Wat ooit publieke toegang moest waarborgen, fungeert nu soms als vrijbrief om economische waarde te onttrekken zonder redelijke tegenprestatie. Daarom is het tijd voor een herijking. De aanpassing van de Audiovisuele Mediadienstenrichtlijn biedt daarvoor een uitgelezen kans. We hoeven de Flitsenregeling niet af te schaffen, we moeten haar actualiseren. Zodat ‘recht op nieuws’ geen vrijbrief wordt voor gratis sportcontent, maar een afgewogen balans tussen openheid en rechtvaardigheid.

Deze column is verschenen in Broadcast Magazine, april 2026.

Afbeelding: © Marloes de Vries
Geplaatst op

Reach Out and Touch

De instroom van Big Tech en mondiale streamers in het sportdomein is al enige tijd aan de gang. De Verenigde Staten waren het proefterrein, inmiddels besteden de grote spelers hun enorme budgetten overal ter wereld.

Niet geheel onverwacht verkocht Formula One Management (FOM) de Amerikaanse uitzendrechten aan Apple, dat al ervaring met sportcontent heeft opgedaan met de Amerikaanse voetbalcompetitie MLS. Apple investeerde in ‘F1 The Movie’ met Brad Pitt in de hoofdrol. Het commerciële succes van de film wordt strategisch doorvertaald met de aankoop van de rechten. F1 zal vanaf dit jaar gratis te zien zijn voor alle Apple TV klanten in de VS. F1 TV Pro, de Direct-To-Consumer app van F1 die ook in Nederland te verkrijgen is, zal van de Amerikaanse markt worden gehaald. Apple troefde ESPN af, dat sinds 2018 de rechten had en dat het aantal kijkers aanzienlijk zag groeien in de afgelopen jaren, ook als gevolg van de Drive To Survive serie op Netflix. Het bereik van de Apple TV is vele malen minder dan dat van ESPN wat tot de nodige kritische vragen leidde.

Ian Holmes, chief media rights and broadcast officer van FOM, reageerde op de criticasters: “Als je definitie van bereik de gemiddelde live-kijkdichtheid is op een zondagmiddag tussen 14.00 en 16.00 uur (…) dan weet je dat Apple TV op dit moment niet zo breed gedistribueerd is als ESPN. Maar steeds meer, richting de toekomst, moet bereik op een meer geavanceerde en genuanceerde manier worden gedefinieerd.” Zoals iedere sport wil F1 zoveel mogelijk doelgroepen via zoveel mogelijk touch points bereiken, ook als dat via korte clips of samenvattingen gebeurt.

Er zijn veel meer van dit soort voorbeelden. De Bundesliga heeft een deel van de uitzendrechten in het Verenigd Koninkrijk verkocht aan Mark Goldbridge, een content creator met een enorm veel volgers op YouTube. Inmiddels zijn allerlei sportcompetities dit model aan het kopiëren. Bij een gemiddelde UEFA-wedstrijd staan er meer influencers op en rond het veld dan er journalisten in het stadion zijn.

Het zijn logische ontwikkelingen voor sportorganisaties die hun rechten op zo veel mogelijk manieren willen commercialiseren: het lineaire kijken neemt af, de gemiddelde lineaire kijker wordt steeds ouder, het bereik via streaming, online en social media blijft maar groeien in alle leeftijdsgroepen en creëert een bereik dat vele malen groter is dan alleen de live wedstrijd of race. Met als grote plus de onmetelijke mogelijkheden voor engagement: het creëren van betrokkenheid die door de interactiviteit van digitale kanalen wordt geboden. Het betekent dat de zichtbaarheid van de sport, de sporters, de teams en de sponsors enorm is toegenomen en blijft groeien. Sportorganisaties die deze golf grijpen, positioneren zich niet alleen voor groter bereik, maar voor een ongeëvenaarde betrokkenheid die de relatie met fans en sponsors voorgoed verandert – reach out and touch, in de meest letterlijke zin van het woord.

Deze column is gepubliceerd in Broadcast Magazine, 6 februari 2026.

Geplaatst op

Price Tag

Nederlanders zijn generaties lang opgegroeid met gratis sport. De kabeltelevisie van de jaren ’70 en ’80 was onze troefkaart: bijna elk huishouden had toegang tot een royaal zenderpakket. Betaalmuur? Die kenden we niet. De infrastructuur, jarenlang een van de beste van Europa, maakte gratis sport kijken vanzelfsprekend, zonder hinder van abonnementen of exclusieve streaming platforms.

De overheid bakende het ‘recht’ op het kijken naar sport zelfs wettelijk af. De Evenementenlijst in de Mediawet garandeert dat evenementen met een aanzienlijk belang voor de samenleving vrij te bekijken zijn. Denk aan het WK en EK Voetbal en de Olympische Spelen. Maar ook de finales van Wimbledon en Roland Garros staan op de lijst evenals de WK’s en EK’s zwemmen, atletiek en hockey en de wedstrijden van de Nederlandse clubs in de Champions League en Europa League. De Elfstedentocht staat er ook op.

Lees verder “Price Tag”
Geplaatst op

You’ll Never Walk Alone

In de sportwereld wemelt het van de broodjeaapverhalen, of zoals marketeers ze graag noemen: urban myths. Verzinsels verpakt als feiten, circulerend van kantine tot talkshowtafel. Neem de hardnekkige mythe dat een voetbalclub een transfersom van 100 miljoen “zomaar” terugverdient met shirtverkoop. Of dat Ajax-sponsors niets in Rotterdam te zoeken hebben. Allemaal kletskoek, maar wel verhalen die blijven rondzingen. Want als ze eenmaal uit hun kooi zijn gelaten, krijg je ze niet zomaar meer terug; rectificaties halen zelden de emotionele impact van het fabeltje zelf.

De meest recente mythe? Dat de Eredivisie-samenvattingen voor de NOS geen geld kosten en bakken vol reclame-inkomsten opleveren. Dit sprookje werd enkele maanden geleden gelanceerd tijdens een uitzending van Eva Jinek, toen de discussie oplaaide over bezuinigingen bij de publieke omroep. Vol stelligheid werd verteld dat de samenvattingen wel 30 tot 40 miljoen aan reclame opbrengen, véél meer dan de NOS voor die rechten neerlegt. Hoeveel de NOS werkelijk betaalt voor de rechten, blijft overigens een publiek geheim, maar insiders en mediamensen spreken over 15 tot 20 miljoen. De werkelijke jaarlijkse reclameopbrengst? Zeven miljoen, aldus STER-directeur Frank Volmer. Die 30 à 40 miljoen sloeg op een topjaar met Olympische Spelen en een WK of EK Voetbal, niet op een doorsnee sportseizoen. Feiten uit context, misvatting geboren, rectificatie nooit geland.

Lees verder “You’ll Never Walk Alone”
Geplaatst op

Money For Nothing

Is een mens €222 miljoen waard? Of zelfs €1 miljard? Mag een topsporter tientallen miljoenen per jaar verdienen? Qatar betaalde €222 miljoen om Neymar naar Paris Saint-Germain te halen. De afkoopsom in het contract van Lamine Yamal met Barcelona bedraagt maar liefst €1 miljard. Cristiano Ronaldo verdient in 2025 zo’n $275 miljoen per jaar bij Al-Nassr, omgerekend $20.000 per uur. Dit zijn bedragen die ons voorstellingsvermogen tarten en regelmatig discussie oproepen. Is het abject? Zou het verboden moeten worden? Ongetwijfeld zijn er vele Nederlanders die dit vinden. Toch is het geen nieuw fenomeen. In 1973 zorgde Johan Cruijff met een transfer van 6 miljoen gulden, waarvan hij de helft kreeg, al voor opschudding. Destijds werd het onvoorstelbaar gevonden dat een mens zo veel waard kon zijn.

Lees verder “Money For Nothing”
Geplaatst op

Geen bal op de tv

“Hé, er is geen bal op de tv.” In 1982, het jaar dat Doe Maar het liedje met deze tekstregel uitbracht, was er inderdaad weinig live voetbal op tv te zien. Zeker als het om Europees clubvoetbal ging. Pas als het stadion was uitverkocht, werd bepaald of de wedstrijd op tv zou worden uitgezonden. Een stelregel waarvan na verloop van tijd werd afgeweken, vanwege de productionele voorbereidingen maar ook omdat duidelijk was dat een tv-uitzending en stadionbezoek elkaar niet bijten.

Inmiddels vliegen de ballen je om de oren. Voetbal is een mondiaal entertainment product, een industrie waarin honderden miljarden omgaan. Een markt die maar blijft groeien, ook om dat financiële analisten en investeringsvehikels ervan overtuigd zijn dat er op alle niveaus substantiële groei mogelijk is. Dan moet er wel gespeeld worden en dat gebeurt dan ook. Voetbal staat altijd aan.

Lees verder “Geen bal op de tv”
Geplaatst op

Lang zal die leven

Broadcast Magazine viert haar zevende lustrum, het is een felicitatie waard. Stilstaan bij mijlpalen doet twee dingen met een mens. Je denkt terug aan hoe het ooit begon. En je vraagt je af wat de toekomst zal brengen.

Het eerste nummer van BM verscheen in 1989. Hoe zag de wereld van sport, marketing en media er toen uit? Commerciële TV deed zijn intrede met de start van RTL Véronique. Vrijwel alle sport werd uitgezonden door de NOS, Eurosport ging dat jaar ook van start. De bedragen die voor tv-rechten werden betaald waren te overzien, er was amper concurrentie. De NOS betaalde zo’n 2 miljoen gulden per seizoen voor de samenvattingen van de Eredivisie, die een jaar later werd omgedoopt tot PTT Telecompetitie. De inzet van atleten als uithangbord gebeurde al veel langer, in BM’s geboortejaar waren Yvonne van Gennip en Marco van Basten toonaangevende rolmodellen. Er was nog geen wijdverbreid internet, er waren geen smartphones en sociale media, laat staan AI: in 1989 zag de wereld er totaal anders uit.

Er is enorm veel veranderd in de afgelopen jaren, maar hoe zal de wereld eruitzien over 35 jaar? Wat zal de impact zijn van alle technologische, sociologische, maatschappelijke en klimatologische ontwikkelingen die ons te wachten staan? Het kan niet anders dat tegen die tijd de machtsverhoudingen, de spelvormen, het spelen van en kijken naar sport totaal zijn veranderd.

Lees verder “Lang zal die leven”
Geplaatst op

Live is Life

Recessie. Inflatie. Krimp. Bezuinigingen. Somberwoorden van deze tijd. Ze gelden niet voor de sportrechtenmarkt. Die blijft maar groeien. Afgelopen jaar tot $62.61 miljard, een groei van 12%, mede door het EK Voetbal en de Olympische Spelen. De helft wordt besteed in de VS, het andere deel in de rest van de wereld.

Wat maakt live sport zo interessant? Waarom willen allerlei partijen over exclusieve uitzendrechten beschikken? Waarom hebben mensen er geld voor over om naar live sport te kijken? Sport is onvoorspelbaar en daardoor spannend en verrassend. Het trekt grote groepen mensen met een sterke emotionele betrokkenheid die ervoor zorgt dat je ‘in het moment’ wilt zien wat er gebeurt. Het kijken naar sport is ook een perfect medicijn om te ontsnappen aan de dagelijkse realiteit; de Covid-19 pandemie heeft het bestaansrecht van sportzenders een extra boost gegeven.

Lees verder “Live is Life”
Geplaatst op

Niets is voor eeuwig

Nike wordt vanaf 2027 de nieuwe ‘kit supplier’ van de Duitse voetbalbond DFB en neemt de plaats in van adidas. De relatie met adidas bestaat meer dan 75 jaar. Grote paniek in Duitsland. Het aanstaande afscheid leidde tot vragen in de Duitse politiek. Robert Habeck, minister van Economische Zaken noemde het “een gebrek aan patriottisme”. Gezondheidsminister Karl Lauterbach reageerde furieus: “Ik denk dat het een verkeerde beslissing is als de commercie een traditie en een stukje thuis vernietigt…” 

Volgens de DFB had Nike verreweg het beste voorstel. Het zou om een jaarlijkse fee van € 100 miljoen gaan. Het lange huwelijk tussen de DFB en adidas komt tot een einde. Een huwelijk met een prachtige geschiedenis vol verhalen, zoals het winnen van het WK 1954 dankzij de toen revolutionaire schroefnoppen op de adidas voetbalschoenen.

Een huwelijk waarvan je denkt dat het nooit stuk kan gaan, gaat toch kapot. De partner wordt aan de kant gezet en ingeruild voor een jongere versie. Het zet je aan het denken. Welke ondenkbare scheidingen staan ons nog meer te wachten?

Lees verder “Niets is voor eeuwig”