Over innovatie en sponsoring

De uitzending van BNR Zakendoen #sporteconomie van 11 maart 2020 begon met een vraag over het Corona-virus, dat de Nederland steeds meer in zijn greep krijgt. Een origineel antwoord kwam er niet, iedereen wacht af en volgt de leidende instanties. Daarna ging het over innovatie in de sport. Belangrijk om verschil te maken daar waar het om duizendsten van een seconde en millimeters gaat die het verschil tussen goud en zilver kunnen bepalen. In Nederland zijn we actief op dit terrein. Sportinnovator, TU Delft Sports Engineering Institute en Inno4Sports zijn organisaties met verschillende achtergronden die door middel van public private partnerships tussen de overheid, de wetenschap en het bedrijfsleven verschil willen maken. Niet alleen in de topsport maar ook in de samenleving.

In Tokio (als het…) maken we hopelijk verschil met een baanfiets en een koelpetje. De klapschaats is een mooi voorbeeld hoe een innovatie soms een eeuw op zich kan wachten tot het wordt uitgevoerd.

DSM en AkzoNobel zijn voorbeelden van bedrijven die innovatie in de sport gebruiken om hun kennis en inventiviteit tastbaar te maken en daarmee aansprekende verhalen te vertellen. Dat is niet geheel zonder risico’s, zoals DSM in 2012 meemaakte met een roeiboot die zij hadden ontwikkeld en die twee weken voor de Olympische Spelen in Londen werd ingeruild.

Presentator Thomas van Zijl kreeg een tikkie en stelde de vragen, Maria van der Heijden van MVO Nederland vulde aan.

Link naar de video van de uitzending.

Link naar de podcast.

Over een trouwe sponsor en een sport in beweging

Deze week komt het Tata Steel Chess Tournament tot zijn hoogtepunt. Het evenement dat voor de 82e keer wordt georganiseerd, heeft een bijzondere status in sponsorland want het is het langstlopende sportsponsorship in Nederland.

Het begon in 1938 in Beverwijk als Hoogoven schaaktoernooi. Max Euwe was in 1935 wereldkampioen schaken geworden wat voor een enorme aanwas van nieuwe leden van de schaakbond zorgde. Vanaf 1999 werd het evenement omgedoopt tot Corus schaaktoernooi en in 2010 werd het overgenomen door rechtsopvolger Tata Steel, dat ondanks moeilijke marktomstandigheden het evenement blijft steunen. Vorig jaar ontving het bedrijf de gouden SponsorRing voor langlopende sponsorships.

Sinds 2014 gaat het toernooi ook een speeldag het land in, dit jaar werd het Philips Stadion aangedaan door de wereldtoppers en de 2.000 amateur-schakers die aan het toernooi deelnemen.

Bij dit ‘Wimbledon van het schaken’, dat publicitair veel aandacht krijgt en via online verslaggeving de hele wereld over gaat, zijn vele ogen gericht op de absolute superster Magnus Carlsen, wereldkampioen in klassiek, rapid en blitz schaken, de drie ‘Grand Slams’ van deze denksport. Ook Nederlanders doen mee aan het toernooi voor Internationale Grootmeesters, zoals Anish Giri en het nieuwe talent Jorden van Foreest.

De Nederlandse schaakbond KNSB verheugt zich in een enorme groei van jonge leden en dat heeft alles te maken met apps en online programma’s zoals Chessity en Chess.com waarmee kinderen op een speelse en uitdagende manier leren schaken.

Schaken wordt maatschappelijk ingezet voor de ontwikkeling van kinderen o.a. in achterstandswijken met succesvolle projecten in Amsterdam, Rotterdam, Haarlem en Hilversum. Ook is er ‘correspondentieschaak nieuwe stijl’ in ontwikkeling gericht op senioren. Voor jong en oud is schaken een uitstekend spel om je cognitieve vermogens te ontwikkelen en op peil te houden.

Een andere opvallende ontwikkeling is de inzet van schaken als selectiemiddel voor het werven van personeel. Een bedrijf als Deloitte zet schaken in voor de selectie van nieuwe medewerkers. Strategisch inzicht, analytisch- en concentratie vermogen zijn daarbij belangrijke criteria.

Een grappige en uitdagende variant is schaakboksen. Ontwikkeld door de Nederlandse kunstenaar Iep Rubingh in 2003 was het in januari van dit jaar terug in Paradiso. Bruut geweld op het bord en in de ring, een bijzondere combinatie.

In BNR Zakendoen van 22 januari stond schaken centraal. De uitzending stond onder leiding van Thomas van Zijl met Wendy van Ierschot als Zakenpartner. De video van de uitzending vind je hier, de podcast vind je via deze link.

Over blockchain en cryptovaluta in de sport

In 2014 was de NBA-franchise Sacramento Kings de eerste sportclub ter wereld die de bitcoin als betaalmiddel accepteerde. Inmiddels worden blockchain en cryptovaluta steeds vaker ingezet in de professionele sportwereld. Meestal in de vorm van een sponsorship door een cryptogeldmerk dat sponsor wordt met als doel meer naamsbekendheid te krijgen, zoals de samenwerking tussen het Formule 1 team van Red Bull en Futurocoin. Leonel Messi verbond zijn naam aan de Finney blockchain smartphone, Mike Tyson heeft zijn eigen bitcoin.

Vorige week werd de Juventus Official Fan Token gelanceerd, die gebaseerd is op de cryptomunt Chiliz. Door tokens te kopen (voor 2 euro), te ruilen of te verzamelen (door middel van een Token Hunt à la Pokemon Go) worden fans van Juventus (dat zijn er 400 miljoen) meer betrokken bij de club. Ze kunnen invloed uitoefenen op bepaalde beslissingen en maken kans op bijzondere belevenissen. Initiatiefnemer Socios.com, een op Malta gevestigde onderneming met funding van particuliere investeerders uit de gokwereld, betaalt een sponsorfee aan de club en krijgt een deel van de opbrengst van de verkochte tokens, die verhandelbaar zijn op het Binance-platform. Socios.com heeft ook partnerships met Paris Saint-Germain, AS Roma, Galatasaray, Atletico Madrid en West Ham United aangekondigd. 

Het verdienmodel moet zich nog bewijzen maar als het vertrouwen in blockchain toeneemt zullen steeds meer sportorganisaties inhaken op deze ontwikkeling.

In BNR Zakendoen #sporteconomie van 11 december 2019 ging het over de actuele ontwikkelingen en toekomstperspectieven van blockchain en cryptovaluta in de sport. De video van de uitzending vind je hier, de podcast vind je hier.

Over de Tour de France

De Tour de France staat deze weken volop in de belangstelling en dat heeft alles te maken met de Nederlandse successen.

Organisator ASO heeft laten onderzoeken dat La Grande Boucle een mondiale bekendheid van 89% heeft, na de Olympische Spelen en het WK Voetbal (beide 90%) en voor de Champions League (83%) en de NBA (73%).

De cijfers van het evenement zijn indrukwekkend: er rijden 40 nationaliteiten in het peloton dat ieder jaar zo’n 3.500 kilometer aflegt met in de afgelopen 10 jaar etappes in 10 landen, 10 tot 12 miljoen mensen langs het parcours, 950 uur televisie, cumulatief zo’n 2,5 miljard tv- en digitale kijkers in 190 landen en meer dan een half miljard volgers op social media. Tezamen met de grote en nog steeds groeiende groep van vrijetijdswielrenners, is het wielerdomein interessant voor sponsors. Toch haken de grote multinationals nog niet aan.

In BNR Zakendoen van presentator en wielerliefhebber Thomas van Zijl doken we in de laatste week van de Tour van 2019 in de wereld van het fietsen. Het ging over de commerciële ontwikkelingen, het ontbrekende transfersysteem in het wielrennen in het kader van de mogelijke overstap van Tom Dumoulin en over al dan niet noodzakelijke aanpassingen aan het format van wedstrijden.

De Zakenpartner deze uitzending was Eline Leijten van Plugify. De video van de uitzending vind je hier, de podcast vind je hier. Tot slot nog een andere kijktip: volg oud-TdF winnaar Sir Bradley Wiggins (@bradwiggins) op Instagram.

Over de Formule 1 Heineken Grand Prix van Nederland

Een voor onmogelijk gehouden project, het (opnieuw) binnenhalen van een Formule 1 Grand Prix in Nederland, is tot een succes gebracht zo bleek gisteren tijdens een perspresentatie op het Circuit Park Zandvoort.

Een prestatie die alleen door een samenbundeling van krachten kon worden gerealiseerd. Achter de schermen hebben het circuit en de bureaus TIG Sports en SportVibes de krachten gebundeld. Dat heeft gezorgd voor een aantal toonaangevende sponsors: Heineken, PON, VolkerWessels, Talpa Media, CM.com en niet te vergeten Jumbo. Daarachter staat een groot aantal partners klaar om in te stappen.

Wat kunnen we van de sponsors verwachten? Wat zijn de uitdagingen voor de organisatie? Hoe kunnen zij verschil maken? Kan dit evenement uitgroeien tot een nieuw voorbeeld van een sportevenement volgens ‘de Hollandse School’ waarin niet alleen sport maar ook cultuur en maatschappij aan bod komen? Is dit de opmaat voor meer?

In BNR Zakendoen ging het op 10 mei over de Formula 1 Heineken Dutch Grand Prix die op 3 of 10 mei wordt verreden in de Zandvoortse duinen. De vragen kwamen ook deze keer van presentator Thomas van Zijl, Maria van der Heijden, directeur van MVO Nederland, was de Zakenpartner deze uitzending, die hier te bekijken is en hier als podcast te beluisteren is.

Over nieuwe sponsormodellen

In een markt vol hyperconcurrentie moeten sportorganisaties nieuwe formats ontwikkelen om hun aanbod commercieel te exploiteren en te blijven groeien. PSV presenteerde op 25 maart 2019 een consortium van premium partners die gezamenlijk de Metropoolregio (jammer van dat woord) Brainport Eindhoven promoten als de plek waar technologie, innovatie en talentontwikkeling samenkomen.

Of het concept uit sterkte of zwakte is geboren, doet eigenlijk niet ter zake. Het is een initiatief van het gezamenlijke regionale bedrijfsleven met een hart voor PSV en een blik op de wereld. PSV heeft altijd al een sterk zakelijk ecosysteem gehad. Bert Spaak van Pro Sport ontwikkelde eind jaren 80 een vernieuwend sportmarketing en media model waar bedrijven als Philips, CSU, Nashua, DAF, Ahrend en Adidas zich bij aansloten en die op allerlei manieren met elkaar samenwerkten. Ik hoop dat het Brainport consortium net zo goed gaat werken als destijds.

De ITF/Davis Cup ontwikkelde met Kosmos Group een nieuw concept waarbij er geen plaats meer is voor BNP Paribas dat 17 jaar lang de titelsponsor was. De KNVB werkt ook met een nieuw sponsorhuis, dat inspeelt op actuele thema’s en de behoefte van bedrijven. Branche exclusiviteit wordt nog maar beperkt verleend, de bond heeft onder meer twee energiebedrijven aan zich verbonden. Een goede ontwikkeling, omdat branche exclusiviteit kan leiden tot inactiviteit, terwijl activatie cruciaal is om rendement uit een partnership te halen en ook een gesponsorde partij gebaat is bij actieve partners

In BNR Zakendoen ging het op 27 maart over nieuwe sponsormodellen in de sport. Presentator en PSV-fan Thomas van Zijl stelde de vragen.

De uitzending is hier te bekijken en hier als podcast te beluisteren. Andere uitzendingen kun je beluisteren via jouw favoriete podcast platform. Zoek op ‘Over sport en economie’.

Over de toekomst van sport in beeld

Op het gebied van distributie van sportrechten is er veel aan het veranderen. Er wordt vol ingezet op Over-The-Top (OTT), de wijze waarop partijen als Netflix en Videoland films, series en documentaires aanbieden. Steeds meer uitzend- en sportorganisaties zetten hier op in zoals NBA, UEFA, F1, ESPN+ en DAZN.

Onder aanvoering van ‘eindbaas’ Adam Silver is de NBA bezig om ook het in beeld brengen van sport te veranderen, met veel meer aandacht voor de interesse en betrokkenheid van verschillende groepen kijkers. Silver vindt de wijze waarop sport in beeld wordt gebracht hopeloos ouderwets. Hij verwacht drastische wijzigingen in de komende vijf jaar.

De NBA geeft zelf het goede voorbeeld. Via Twitter kun je live een door jou gekozen basketballer volgen. De kijker die niet beschikt over een abonnement van een kabelnetwerk of pay-per-view aanbieder kan zelfs een deel (kwart) van de uitzending van een wedstrijd kopen. NBA is ook een samenwerking met online-kanaal Twitch aangegaan. Fans kunnen wedstrijden becommentariëren en op hun eigen kanaal plaatsen, andere fans kunnen dat dan weer volgen. Steve Balmer, een van de oprichters van Microsoft en de huidige eigenaar van de LA Clippers, heeft geïnvesteerd Court Vision. Via deze techniek kunnen door middel van augmented reality statistieken en grafieken aan het live wedstrijdverslag worden toegevoegd. Ook de PGA, MLS en F1 testen nieuwe formats om meer fans te betrekken.

Technologie zal voor meer verandering gaan zorgen. Waar kun je dan aan denken? Bijvoorbeeld real time inzicht in biomedische gegevens van spelers over vermoeidheid, spierverzuring e.d. Het gebruik van big data waarmee kan worden voorspeld wat de volgende worp van een honkbal pitcher wordt en hoe de slagman, catcher en veldspelers daarop zullen reageren. Of aan de inzet van uitgebreide statistieken die in-game sportsbetting en het spelen van fantasy sports games (groot in de VS) aanjagen. Natuurlijk is en komt er (meer) regulering op het gebied van privacy en ongeoorloofde wedstrijd beïnvloeding. Dat we anders naar sport gaan kijken is zeker.

In BNR Zakendoen sporteconomie ging het op 20 maart over de toekomst van sport in beeld. Thomas van Zijl stelde de vragen vanuit Ahoy Rotterdam, de Zakenpartner was Marja Ruigrok. De uitzending is hier te bekijken en hier te beluisteren.

Over sport en economie in 2018

In de laatste uitzending van het sport&economie-item in BNR Zakendoen in 2018 keken we terug op de ontwikkelingen in het jaar 2018. Welk beeld blijft erover van dit jaar vanuit internationaal en nationaal perspectief? Hoe zit het met de investeringen van de tech bedrijven in sport? Hoe heeft de Just Do It-campagne van Nike met Colin Kaepernick zich ontwikkeld? Hoe zit het met de internationalisering van nationale voetbalcompetities als La Liga? 

Thomas van Zijl stelde de vragen. Talitha Muusse was deze uitzending de Zakenpartner.

Je kunt de uitzending hier terugkijken of hier beluisteren als podcast.

Wat verandert er nu er niets verandert in de Eredivisie?

Opinie voor SportNext naar aanleiding van de besluitvorming van de Eredivisie inzake de ‘veranderagenda’.

Als je het persbericht van de Eredivisie leest, zie je dat er wat veranderingen worden ingevoerd. Het is lief van Jan de Jong dat hij dit een evolutie noemt en geen revolutie. Als je beseft dat er in allerlei gremia twee jaar aan is gewerkt en dit alles is, kun je het eindresultaat niet anders dan teleurstellend noemen.

Is dat een groot probleem? Gaat er nu iets mis? Nee, voetbal houdt niet op te bestaan, ook de Eredivisie niet.

Daalt Oranje hierdoor af naar de onderste regionen van de FIFA-ranglijst? Ook niet. Onze ongeëvenaarde infrastructuur van voetbalverenigingen zal ervoor zorgen dat er telkens weer nieuwe talenten komen bovendrijven.

Wat gaat er dan wel gebeuren?

Vergelijk het maar met Kodak en Nokia, ondernemingen die marktleider waren in hun sector en die te laat zijn begonnen met innoveren. Alle seinen stonden op rood, maar de bestuurders wilden het niet zien. Met als gevolg de volledige ontmanteling van die bedrijven.

De noodzakelijke innovatie van de Eredivisie heeft niet alleen te maken met een kwaliteitsimpuls op het veld. Het gaat vooral om het totale aanbod van het vrijetijdsproduct dat Eredivisie is.

Als je met die bril kijkt, zie je allerlei gevaren opdoemen, die ervoor zorgen dat de aantrekkingskracht zal afnemen. Als het verschil tussen topclubs (Ajax en PSV) en de rest steeds groter wordt, als de spanning daardoor vermindert, als de kwaliteit op het veld minder wordt, als we op een andere ondergrond spelen dan de top in de sector, als we in de breedte de aansluiting met de rest van Europa verliezen, als we minder helden in eigen land hebben, als de faciliteiten in de stadions niet beter worden, is het niet moeilijk te voorspellen dat de interesse van stadionbezoekers, kijkers en volgers zal afnemen. Die wijken dan uit naar voetbal in andere landen, naar andere sporten of naar ander aanbod van vermaak. Met als gevolg dat de Eredivisie minder interessant wordt voor zenders, sponsors en investeerders. Minder interesse en minder aandacht betekent automatisch minder geld, slechtere faciliteiten en erosie van het product. Om die neerwaartse spiraal te voorkomen moet er veranderd worden in de Eredivisie, nu nog de meest aantrekkelijke en vooraanstaande sportcompetitie in ons land.

Wie gaan er in de Eredivisie het meeste problemen krijgen als er niets verandert? Ik denk dat de ontwikkelingen in retail een goed beeld geven. Het hogere segment (de Bijenkorf) en het lagere segment (Action) zullen overleven. Maar alles wat in het midden zit (V&D) gaat eraan. Vrij vertaald naar het voetbal: Ajax en PSV worden groter en rijker, Excelsior en FC Emmen houden met weinig middelen (en kunstgras) hun clubje wel in stand. Maar AZ, Vitesse en FC Utrecht krijgen het steeds moeilijker om hun kwaliteitsniveau te handhaven.

Of daardoor de wereld vergaat? Gelukkig niet. Het is alleen jammer dat ‘ons voetbal’, want dat is wat de Eredivisie is, zijn waarde als belangrijkste bijzaak in het leven gaat verliezen.

Grote commerciële sporten zoals NFL en NBA werken continu aan hun businessmodel en hun aanbod: om interessant te blijven, om nieuwe doelgroepen te binden, om (commercieel) aantrekkelijker te worden. Dat lukt hier dus niet. Eigen club eerst. Dat kun je de verantwoordelijken niet eens kwalijk nemen.

De organisatiestructuur van de Eredivisie staat iedere verandering in de weg. Het poldermodel functioneert niet meer. Het past bij sport dat iedereen een stem heeft. Het past niet bij een bedrijfstak dat iedere stem even zwaar telt.

De oplossing? Een verlicht despoot. Iemand die de sleutels krijgt en de toekomst mag bepalen met het mandaat van alle achttien.

Wie dat moet zijn? In ieder geval iemand van buiten het voetbal. Met veel ervaring in de entertainmentwereld. Iemand die snapt dat daadkracht en innovatie vereist is om verschil te maken.

Marcel Beerthuizen is directeur van bigplans en adviseert het bedrijfsleven over sponsoring en andere vormen van partnership marketing.

Gepubliceerd op de site van SportNext op 16 november 2018.

Over opportunisme in het voetbal

In BNR Zakendoen ging het op 24 oktober over Ajax en PSV in de Champions League, het korte termijn opportunisme, over de impact van het grootste clubtoernooi ter wereld op het Nederlandse voetbal en de kansen op realisatie van de ‘verander-agenda’ van de Eredivisie.

Thomas van Zijl stelde de vragen. Zakenpartner was deze woensdag Monique Ansink van Excellent Products.

Het item is hier te bekijken en hier te beluisteren.